قانون بقاي بار الكتريكي
يك توپ را با ميله ي پلاستيكي و ديگر را با ميله ي شيشه اي باردار كنيد. سپسپ آنها را به هم بچسبانيد. گاهي دو بار ناپديد مي شوند و همديگر را از بين مي برند.براي بيان اين مساله مي توان از يك قانون رياضي مبني بر اينكه اگر حاصل جمع دو كميت صفر شود يكي از آن دو مثبت و ديگري منفي است، استفاده نمود.طبق قرار داد به ميله ي پلاستيكي بار منفي و به شيشه بار مثبت نسبت داده اند.
بيان ساده اي از قانون بقاي بار
وقتي ميله ي پلاستيكي را با خز مالش مي دهيم ميله بار منفي و خز بار مثبت پيدا مي كند.آزمايش را با دو جسم خنثي شروع مي كنيم، يعني مجموع بار آن دو برابر صفر است. بعد از مالش دادن يكي بار مثبت و ديگري بار منفي مي يابد كه باز هم بار كل برابر صفر مي شود. همچنين وقتي ميله اي بار مثبت بيايد، بار جسم پلاستيكي كه ميله ي شيشه اي را با آن مالش مي دهيم، منفي مي شود.
هيچ كس نمي تواند يكي از اين دو بار(منفي يا مثبت) را خلق كند.، بدون آنكه هم زمان ديگري را نيز توليد كرده باشد در يك چنين فرآيندي ميزان كل بار تغيير نمي كند.اي مطلب بيانگر قانون بقاي بار الكتريكي است. اين قانون همانند قوانين پايستگي جرم و تنرژي، اندازه ي حركت خطي، اندازه ي حركت زاويه اي و ... در فيزيك يك قانون بنيادي است.
مبادله ي بار و قانون بقاي بار الكتريكي
گاهي يك بيان ساده ميان اجسام ممكن است باعث شود كه تعدادي الكترون از يك جسم به جسم ديگر منتقل شود.وقتي ميله ي پلاستيكي را با خز مالش داده مي شود،برخي الكترون ها ازخز به ميله ي پالستيكي منتقل مي شوند.ممكن ايت تعداد الكترو ناهيي كه به ميله ي پلاستيكي منتقل مي شوند، در حدود( 10 ̂ 9)باشد كه ظاهرا زياد است.
تعداد كل الكترون هاي موجود در ميله ي پلاستيكي در حدود (24 ̂ 10) است.
در فلزات بستگي الكترون ها به هسته ضعيف است و الكترون ها مي توانند آزادانه در داخل ماده حركت كنند.چون بار را به راحتي در ميله ي فلزي به هم وصل مي نماييم، هر دو كره خنثي مي شوند. ماده اي كه بار الكتريكي را از خود عبور مي دهد رسانا ناميده مي شود. در جامدات، فقط الكترون ها مي توانند حركت كنند.اما محلول الكتروليت، آب شور يا گاز داخل لامپ فلوئور سانس رساناهاي بسيار خوبي هستند. زيرا حاملين بار مثبت و منفي هر دو تحت تاثير نيروي الكتريكي مي توانند آزادانه حركت كنند. در تمام فرآيند مبادله ي بار و انتقالات اخيرقانون بقاي بار الكتريكي به دقت ملاحظه مي شود. به عبارتي نحوه ي مبادله ب بار توسط قانون بقاي بار صورت مي گيرد. در واكنش هاي شيميايي اين قانون همانند قانون بقاي جرم ظاهر مي شود و واكنش را از نظر الكتريكي مجاز مي دارد كه در طرفين واكنش مجموع با هاي الكتريكي برابر باشند.
خواص بار هاي الكتريسيته
با بررسي خواص بار هاي الكتريكي بهتر به ماهيت ماده پي مي بريم. مثلا اين خاصيت كه بار هاي الكتريكي ممنوع همديگر را مي رانند و بار هاي الكتريكي با نوع مخالف همديگر را مي برايند، اين واقعيت را نشان مي دهد كه درون ماده نيرو هاي الكتريكي موجود است. نيرو هاي پيوستگي بين مولكول هاي اجسام جامد با مايع سبب وجود نيرو هاي جاذبه ي الكتريكي بين بار هاي الكتريكي از نوع مخالف است.
توليد الكتريسيته ي ساكن به وسيله ي مالش
ميدانيد هرگاه شانه بيا ميله ي پلاستيكي را با لباس خود يا با يك تكه پارچه ي پشمي خشك مالش دهيد، ذره هاي گرد و غباريا خرده هاي كاغذ را جذب مي كند. هم چنين اگر در هواي خشك ، سطح آيينه يا شيشه ي پنجره را با يك تكه پارچه ي خشك تميز كنيد اين پديده اتفاق مي افتد و ذره هاي گرد و غبار معلق در هوا و كركها جدا شده از پارچه به سطح آيينه يا شيشه مي چسبند. به طوري كه پاك كردن سطح آنها از اين ذره ها دشوار است.عاملي كه سبب جذب اي ذرات مي شود جاذبه ي الكتريكي نام داردو اجسامي كه در اثر ملش اين خاصيت را پيدا مي كنند داراي الكتريسيته ي ساكن مي شوند.
خطوط ميدان الكتريكي
به نظر ميرسد نقشه اي كه بتواند جهت و شدت مي دان را در هر نقطه اي نشان دهد ، بسيار مفيد باشد.مايكل فارادي يك ايده براي چنيني نقشه اي ارائه داد و نام آن را خطوط ميدان الكتريكي نهاد. از آنجا كه شدت ميدان الكتريكي برابر نيرو وارد بر واحد بار مي باشد، لذا گاهي به خطوط ميدان الكتريكي ، خطوط نيرو نيز گفته مي شود.
